Diwylliant

Diwrnodau Epig allan yn Sir Gaerfyrddin yr Hydref hon!

Diwylliant

Plas Llanelly

Dyma un o adeiladau Sioraidd godidocaf Cymru ac mae ond wedi bod ar agor i'r cyhoedd ers pum mlynedd yn dilyn prosiect adnewyddu helaeth. Yn ystod yr ymweliad clywir am etifeddiaeth y teulu Stepney ac am hynt a helynt tref Llanelli a'r dylanwad annisgwyl a phellgyrhaeddol a gafodd yn ystod y chwyldro diwydiannol. Peidiwch â cholli'r cyfle i ddysgu am y sgandalau a ddigwyddodd rhwng muriau'r tŷ ac archebwch le ar daith tywys sy'n rhoi mynediad arbennig i chi i'r lloriau uchaf. www.llanelly-house.org.uk/cy

Canolfan y Cwrwgl

Dyma amgueddfa amheuthun sy'n arddangos casgliad unigryw o gwryglau o bob lliw a llun o Gymru ac o'r byd benbaladr. Saif y cyfan mewn hen felin o'r 17eg ganrif ym mhentref Cenarth ym mhen gogledd-orllewinol y sir, wrth Raeadrau Cenarth lle gwelir eogiaid yn llamu ym misoedd yr hydref. Gallwch olrhain hanes difyr y ffurf hynafol hon o deithio ar y dŵr a gweld enghreifftiau o India, Tibet a'r Unol Daleithiau. Efallai y gwelwch bysgotwr ar afon Teifi gerllaw, yn parhau i ddefnyddio'r cwrwgl er mwyn dal pysgod. www.coraclemuseum.co.uk

 

Mwyngloddiau Aur a Phanio am Aur 

Ewch yn ôl mewn amser ym mwyngloddiau aur Rhufeinig hynaf Prydain, yng nghanol ystad 2500 erw ym Mhumsaint yn Nyffryn Cothi. Bydd teuluoedd sy'n awchu am wybodaeth yn dwlu ar y lle hwn, rhwng y cyfle i wisgo het galed, cynnau lamp glöwr a mynd dan ddaear ar daith o'r mwyngloddiau cyn dilyn y llwybrau Rhufeinig cyfagos ar deithiau tywys â sain, gan gadw llygad am gaerau hynafol, pyllau mwyngloddio, olion ceibio a maen hynod Carreg Pumsaint. Gall darpar-haneswyr roi cynnig, hyd yn oed, ar banio am aur. https://www.nationaltrust.org.uk/cy_gb/mwyngloddiau-aur-dolaucothi

Cydweli

Ewch ar ymweliad â'r dref hynafol hon a'i chastell nodedig, un o'r mwyaf trawiadol yng Nghymru – saif ar ddibyn dros afon Gwendraeth, nepell o un o gamlesi hynaf y wlad. Castell Normanaidd oedd y castell cynharaf ar y safle ac mae'r dref yn dyddio yn ôl i 1115 oed Crist, felly bydd yn ddiwrnod llawn hanes am gymeriadau a chwedlau'r ardal wrth ichi ddilyn llwybr y 'gath ddu' chwedlonol. Edmygwch y gofeb i'r Dywysoges Gwenllian, arwres Gymreig go iawn a fu farw mewn brwydr gerllaw yn 1136 yn erbyn Barwn y Castell, Maurice de Londres, mewn ymgais i achub y Deheubarth rhag y goresgynwyr Normanaidd. Ewch ymlaen rhai canrifoedd a galwch yn Amgueddfa Ddiwydiannol Cydweli sydd ar safle 13 erw y gwaith tunplat gwreiddiol, yr unig waith tun sydd wedi goroesi â'r rhan fwyaf o adeiladau a pheiriannau dal yn yr unfan. www.kidwelly.gov.uk